31 дек 00:08Бөлимлер / Ҳәдис

Төрт нәрсе Пайғамбарлардың сүннети


Төрт нәрсе Пайғамбарлардың сүннети


Әбиў Айюб разыяллаҳу анҳудан рәўият қылынад:

«Нәбий саллаллаҳу алайҳи ўа саллам:
«Төрт нәрсе Пайғамбарлардың сүннетлеринен: ҳая (уят), әтир себиў, сиўәк (мисўәк ислетиў) ҳәм никаҳ», деди».

(Имам Аҳмад ҳәм Термизий жақсы санад пенен рәўият қылған).

Шарҳ: Аллаҳ тааланың Пайғамбарлары, Ол жаратқан бенделердиң ишинен таңлап алынғаны. Олар түрли заманларда түрли халықлар ишинен таңлап алынған жетик инсанлар есапланады. Пайғамбарлар Аллаҳтың инаяты менен иләҳий көрсетпелерди бенделерге жеткерип, оларды өмирге сиңдирип, көрсетип берген инсанлар. Оларды түрли қәте ҳәм гүнәлардан Аллаҳ тааланың Өзи сақлап турған ҳәм олардың өмирлери үмметлерине өрнек болған.
Соның ушын олардың сүннетлерине, атап айтқанда ҳәммелерине тийисли болған сүннетлерге әмел қылыў ҳәр биримиз ушын жүдә зәрүр.

Бул ҳәдиси шәрийфте Адам алайҳиссаламнан баслап, Муҳаммад саллаллаҳу алайҳи ўа салламға шекем ҳәмме Пайғамбар алайҳиссаламлардың сүннетлери болған төрт нәрсе ҳаққында сөз бармақта:

1.Ҳая (уят).
Ҳая (уят) инсанды басқа жанзатлардан ажыратып туратуғын уллы сыпатлардан бири. Ҳая (уят) инсанға зийнет есапланып, ол пайғамбарлардың ҳәммелерине тийисли, араларындағы бирдей сыпат болған.
Соның ушын ҳәр бир мөмин уятлы болыўға ҳәрекет қылыўы лазым. 

2.Әтир себиў.
Хош ийисли нәрсе инсанға унамлы тәсир көрсетеди, ашық тәбият, қуўаныш келтиреди. Хош ийисли нәрсе инсан тәбиятына жағымлы тәсир етеди.
Исламда ҳәр бир нәрсениң хош ийисли болыўына үлкен итибар бериледи. Сасық, жағымсыз ийисти жоқ етиўге ҳәрекет қылынады. Себеби бул ҳәмме Пайғамбар алайҳиссаламлардың сүннетлери, Муҳаммад саллаллаҳу алайҳи ўа салламның сүннетлери.

3.Сиўәк (мисўәк ислетиў) 
Мисўәк ислетиў, яғный аўызды, тисти тазалап жүриў ҳәмме Пайғамбар алайҳиссаламлардың сүннетлери екенлигин билиўимиз керек.

4.Никаҳ.
Аллаҳ тааланың ҳәмме Пайғамбар алайҳиссаламларын бирлестирип турыўшы сүннетлерден және бири никаҳ. Були ис ең әҳмийетли сүннетлерден есапланады. Ондай болмағанда, Аллаҳ таала оны ҳәмме Пайғамбарларына раўа көрмес еди. Бул өз нәўбетинде никаҳға айырықша әҳмийет берилиўи лазым екенлигин билдиреди.

Шайх Муҳаммад Садық Муҳаммад Юсуф раҳимаҳуллаҳтың «Ҳәдис ҳәм турмыс» китабынан.

Добавить комментарий