29 фев 11:31Фиқҳ / Намаз

Намаздың ўәжиблери


Намаздың ўәжиблери




Ўәжиб әмелдиң ҳүкми: Билип турып оны қасттан тәрк қылса гүнакар болып азапқа ҳақлы болады. Бирақ оны бийкарласа кәпир болмайды. Оны қылған адам саўапқа ериседи. Оны намазда умытқан адамға намазы нуқсанлы болып қалғаны ушын сәждейи сәҳиў ўәжиб (лазым) болады, билип турып қасттан тәрк қылса намазын қайтарып оқыйды. Егер намазда ўәжиб әмелди умытқаны ушын сәждейи сәҳиў қылмаған болса, парыз қылынған намаз мойнынан нуқсанлы ҳалда сақыт болады, намазын қайтарып оқымайды. 


Төмендегилер намаздың ўәжиб (лазым) әмеллери есапланады:


1. «Фатиҳа» сүресин қирәәт қылыў;

2. Парыз намазларының әўелги еки рәкатында ўәжиб, сүннет, нәпил намазларының ҳәр бир рәкатында фатиҳа сүресинен соң Қуран сүрелеринен бир ямаса қысқа үш аят зам қылыў, яғный қосып оқыў;

3. Бир намазда тәкирарланатуғын сәжде, руку сыяқлы намаз рукнлерин өз орнында тәртип пенен орынлаў;

4. «Қаъдаи әўўәл» яғный үш ҳәм төрт рәкатлы намазлардың екинши рәкатында отырыў;

5. «Тәшәҳҳуд» яғный, намаз ақырында (қаъдаи ахир) да, «Аттаҳиййат»ты оқыў;

6. Намаз ақырында «Әссәләму әләйкум ўа роҳматуллаҳи», деп сәлем берип тамамлаў;

7. Ўитр намазының ақырғы рәкатында Қунут дуўасын оқыў;

8. Қурбан ҳәм Рамазан ҳайыт намазларында ҳәр рәкатында үшеўден қосымша тәкбирлерди айтыў;

9. Үш ҳәм төрт рәкатлы парыз намазларының алдынғы еки рәкатында қирәәт қылыў;

10. Рукуда, сәждеде, қаўмада, жалсада ағзалардың тыныш ҳәм туўры болыўы;

11. Имам намазға өткенде даўыслап оқылатуғын намазларды даўыслап, ал даўыс шығармай (иштен) оқылатуғын намазларды иштен оқыўы;

Түсиндирме: имам жума, еки ҳайыт, таң намаз парызларын, намазшам, қуптан намазларының алдынғы еки рәкатында, тараба намазында даўыслап қирәәт қылады. Намазды жалғыз оқыйтуғынлар ушын даўыслап оқыса да, иштен оқысада ықтяры өзинде, яғный таң намаз, намазшам қуптан, парызларында даўыслап оқыўы мүмкин. Қаза намазларын жалғыз оқығанда иштен оқыў ўәжиб. (Намазда даўыслап қирәәт қылыўдың ең пәс дәрежеси жанындағы адамына еситетуғын қылып оқыў. Намаз оқыўшы адам өз қирәәтин өзи еситпесе, қирәәт есапланбайды.)


Ҳанафий мазҳабы уламалары төмендеги әмеллерди де ўәжиб деген:


12. Намазды «Аллаҳу акбар» деп баслаў;

13. «Фатиҳа»ны зәм сүреден алдын оқыў;

14. Сәждеде маңлай менен бирге мурынды да жерге тийгизиў;

15. Ҳәр бир рәкаатта тәкирарланатуғын әмеллерди тәртип пенен қылыў;

16. Биринши қаъдада «ташаҳҳуд»ты оқығаннан кейин кеш қалмастан, үшинши рәкаатқа турыў;

17. Муқтадийдиң (имамға уйығанның) имамға ергесиўи ҳәм қирәәтына қулақ салыўы. 




Добавить комментарий
Жаңалықлар лентасы