02 май 21:40Мақалалар

ҚӘДИР ТҮНИНИҢ ПАЗЫЙЛЕТИ, БЕЛГИЛЕРИ, ҚЫЛЫНАТУҒЫН ИБАДАТЛАР ҲӘМ ОНДА ОҚЫЛАТУҒЫН АРНАЎЛЫ ДУЎА ҲАҚҚЫНДА


ҚӘДИР ТҮНИНИҢ ПАЗЫЙЛЕТИ, БЕЛГИЛЕРИ, ҚЫЛЫНАТУҒЫН ИБАДАТЛАР ҲӘМ ОНДА ОҚЫЛАТУҒЫН АРНАЎЛЫ ДУЎА ҲАҚҚЫНДА




Рамазан айында мүбәрек бир түн бар болып, Аллаҳ таала Өз Кәламында оның мың айдан абзал екени ҳаққында мәрҳамат қылған. Яғный, ким сол түнди ибадат пенен өткизсе, басқа ўақытта мың ай ибадат қылғаннан көп саўап алады. Бул – Қәдир түни болып есапланады.


Әбиў Ҳурайра разыяллаҳу анҳудан рәўият қылынады: «Рамазан айы келгенинде Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўа саллам: «Аллаҳ сизлерге бул айда ораза тутыўды парыз қылды. Бул айда жәннет есиклери ашылады, дозақ есиклери жабылады ҳәм шайтанлар кисенленеди. Онда мың айдан жақсы бир түн бар. Ким ондағы жақсылықлардан айырылса, айырылады», деди» (Имам Насаий).



Оны қайсы күнлерден излеў керек?


«Ләйләтүл Қәдир» сөзиниң мәниси «белгилеў, өлшеў түни», яғный жыл даўамында түрли әмел, ҳүким, ырысқы, тәғдир белгиленетуғын түн, деген мәнини билдиреди. Қәдир түни Рамазанның соңғы он күнлигинде жасырынған, оны сол күнлердиң тақ күнлеринен излеген абзал делинеди.


Убада ибн Сомит разыяллаҳу анҳудан рәўият қылынады: «Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўа саллам: «Қәдир түни Рамазанның ақырғы он күнинде. Ким онда ийман менен Аллаҳ разылығы ушын ибадат қылса, әлбетте, Аллаҳ алдынғы ҳәм кейинги гүналарын кеширеди. Ол тақ түнинде болады. Тоғызыншы, я жетинши, я бесинши, я үшинши, я ақырғы түн қәдир түни болады», деди» (Имам Аҳмад рәўияты).


Басқа ҳәдисте айтылады:


Айша разыяллаҳу анҳадан рәўият қылынады: «Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўа саллам: «Ләйләтүл Қәдирди Рамазанның ақырғы он күнлигиниң тақ түнлеринен излең», деди». (Еки Шайх ҳәм Термизий рәўият қылған).


«Ләйләтүл Қәдир»диң белгилери

Усы мүбәрек түнниң жети белгиси болып, олар төмендегилерде көринеди:

  1. Қәдир түни тынық болады. Әтирап сап таза, жарық, мысалы тынышлыққа оралған нурлы ай шуўағын шашып турғандай болады.
  2. Аспанлардағы жулдызлар ушпайды, басқа денелер қатал ҳәрекет қылмайды. Кеселликлер пайда болмайды.
  3. Ҳаўа турақлы болады, оғада ыссы, оғада суўық болмайды.
  4. Таң ертеде қуяш қызарып, нуры оғада әззи болып шығады. Себеби сол түн ҳәм күнде көп периштелер жерге түсип-шығып турыўы нәтийжесинде қуяштың нурларын да тосып қояды.
  5. Қәдир түнинде қар-жаўын жаўмайды, жаўса да оғада жумсақ ҳәм жағымлы болады. Шор суўлар душшы болады.
  6. Тереклер шақаларын жерге ийип турады.
  7. Сол күни шайтанлар шығыўына жол қойылмайды.


Ол қандай пазыйетлерге ийе?

Ол мың айдан жақсырақ түн, делинеди. Егер бул есап-китап қылып көрилсе, шама менен, 83,3 жылға тең болады. Мине усы түнде қылынатуғын ибадатлар, зикирлер, салаўат ҳәм тасбиҳлар, дуўалар әне сондай ўақыт кеңлигин қамтып алады. Бул, усы мүбәрек түнде қылынған ибадатлар сонша жыл даўамында бежерилген ибадат саўабынан абзал, дегени. Буннан артық бул түнниң және қандай гөззал ҳәм жоқары пазыйлети болыўы мүмкин? Оннан қалса, бул түн аманлық ҳәм берекет түни. Онда бендениң бир жыллық есап-китабы жер жүзине түсириледи. Бул түнде бенде уйқысыз болып, Аллаҳға ықласлы ҳалда дуўа қылса, гүналарының мәғфираты, еки дүнья саадаты, өзиниң мүтәжликлери ҳаққында соралса, ижабат болады.

Әбиў Ҳурайра разыяллаҳу анҳудан рәўият қылынады: «Пайғамбарымыз саллаллаҳу алайҳи ўа саллам: «Ким Қәдир түнин ийман ҳәм ықлас пенен уйқысыз өткизсе, оның өткен гүналары кешириледи», деди».

Бул түнде қандай әмеллер қылған абзал?

Қәдир түнинде қылынатуғын дурыс ҳәм надурыс әмеллер ҳаққында Анвар қарый Турсунов раҳимаҳуллаҳ мынандай деген еди:

«Бул түнди зыяпат қылып емес, жақсылық қылып өткизиў керек. Өкинишлиси, көпшилик түрли тағамлар таярлап, дастурханларын безеп, түрли өсеклерди қылып, биз Қәдир түнинде отырдық, деўи улыўма қәте әмел. Ал енди, бул түнде нелер менен бәнт болсақ болады? Ең басында, қәлбти мине усы күнге таярлап алыў керек. Хуфтан намазынан кейин, таҳәратты жаңалап, пәкленип, дуўа-зикирде болыў, таҳажжуд намазын оқыў, Қуран тилаўатын қылыў, истиғфар айтыў, тәкбир ҳәм таҳлиллерге итибар қаратыў лазым болады. Әне сонда инсан өзиндеги өзгерислерди, қәлбине жақсы нәрселер қуйылып киятырғанын аңлайды. Бул түнди мине усындай өткизсек ғана пайда аламыз…

Бир нәрсени жақсылап түсинип алыў керек. Расулымыз саллаллаҳу алайҳи ўа саллам: «Әмеллер нийетке байланыслы», деп айтқан. Сол себепли ҳәр бир инсан жоқарыда айтып өтилгениндей, қәлбти пәклеп алыўы керек. Бул түнде әсиресе, қәлбте Аллаҳға болған муҳаббатты және де асырыў лазым. Айтажақ болғанымыз, мине усы кешеде уйқысыз болатуғын инсанның қәлбинде патас иллетлер болмаўы, оны таза ҳалда услап турыўы оғада жақсы ис».

Бул түнде қандай ибадатлар қылынады? Олардың арнаўлы көрсетип өтилгенлери барма? Қәдир түнинде қандай дуўаларды қылған абзал? Шайх Муҳаммад Садық Муҳаммад Юсуф раҳимаҳуллаҳ «Қәдир түни ушын арнаўлы намаз жоқ», деп тәлим берген. Бирақ бул түнде қаза намазлар, нәпил ҳәм таҳажжуд намазларын оқыған абзал. Буннан тысқары, Қураны Кәрийм тилаўаты, Аллаҳты уллылап айтылатуғын тасбиҳ, истиғфар ҳәм зикирлер, Пайғамбарымыз Муҳаммад саллаллаҳу алайҳи ўа салламға бағышлап салаўатлар айтыў үлкен саўапларға себеп болады. 

Айша анамыз разыяллаҳу анҳадан рәўият қылынады: «Я Расулуллаҳ егер Қәдир түнин табыўға ериссем не деп дуўа қылайын?» деп сорады. Нәбий саллаллаҳу алайҳи ўа саллам: «Сен: «Аллаҳумма иннәкә ъафуўўун, туҳиббул ъафўа фаъфу ъанний», деп айт», – деди». (Имам Термизий ҳәм Ибн Мажа рәўияты).

Аўдармасы: «Я Аллаҳ! Әлбетте, Сен кешириўшисең, кешириўди жақсы көресең. Мениң (гүналарымды) кешир». 

Бәримизге усы түнниң берекети, ҳикмети, пайызы, саламатлығы несип етсин, онда қылатуғын ҳәр бир әмелимизди Аллаҳ таала қабыл қылсын!


Добавить комментарий
Жаңалықлар лентасы